روش صحیح تربیت فرزند از نظر روانشناسی

حکیم گفت: از بیست سال قبل از تولد و اگر به نتیجه لازم نرسیدید، معلوم میشود که باید زودتر از آن شروع میکردید». 2. عدهاى دیگر، آغاز تربیت را سالها قبل از تولد میدانند. در سه سالگی، کودک نسبت به چند ماه قبل تحرک و بی پروایی بیشتری دارد. 1. «کودک در شش سالگی، افکار و اطلاعات خود را شکل و تصویر میبخشد تا بدین وسیله به دیگران مکنونات درونى خود را بفهماند و همین وقت، آغاز تربیت اوست». در ازدواج های موفق تایید احساسات مثبت کودک نسبت به پدر از سوی مادر نقش بسیار مهمی دارد. وی همچنین میافزاید: خانوادۀ موفق خانوادهای است که خود و فرزندان خود را با نماز آشنا و با قرآن و مفاهیم دینی مأنوس کند. همچنین رعایت نکردن آداب آمیزش علاوه بر تأثیر نهادن بر فرزندى که نطفه او در حال انعقاد است، بر سایر فرزندان نیز اثر میگذارد. نزدیک امام کاظم(علیه السلام) آمدم و بر او سلام کردم و این طفل در گهواره با زبان فصیح پاسخ داد و فرمود: «نام فرزندت را که خدا دیروز به تو عطا فرموده است، عوض کن؛ زیرا اسمهاى بد، مورد نفرت خدا است». در فرهنگ دینى و سفارش پیشوایان معصوم(علیهم السلام) که این قدر به پاکى و عفت زنان تأکید شده است، براى آن است که اگر مادر، بدرفتار و ناپاک باشد و توجه به آموزههاى دینى نداشته باشد، در اخلاق و روش کودک اثر نامطلوب بر جاى خواهد گذاشت و اغلب کودکان ـ به خصوص دختران ـ قدم جاى قدم مادران میگذارند.

به همین جهت، دین اسلام به مادران باردار سفارش میکند که از برخى غذاها و میوهها استفاده کنند. در مورد کودکی که چنین عادتی پیدا کرده، بهتر است مادرعروسک پشمالو در اختیارش قرار دهد تا کودک عادت کند عروسک یا بالشش را بغل بگیرد تا به خواب برود. امروزه صاحب نظران امور تربیت کودکان، زمینه تربیت را در لحظه انعقاد نطفه میدانند، ولى از دیدگاه پیشوایان معصوم(علیهم السلام) از گزینش همسر شروع میشود و شیرازه شخصیت کودک از شخصیت پدر و مادر، مایه میگیرد. تأثیرات مثبت آنها در مراحل رشد و کمال بعدى بیش از پیش هویدا میگردد و تربیت تدریجاً و با توجه به آموزههاى تربیتى و سیره پیشوایان دین صورت میپذیرد و کودک در آینده با این واژهها و کلمات انس میگیرد، صدا و حرکات را میشناسد و بعضاً عکسالعمل نشان میدهد. اسلام به صفات اخلاقى و خصوصیتهاى خانوادگى و درونى بسیار اهمیت قائل شده است؛ زیرا صفات مادر در تکوین آینده کودک نقش مؤثرى دارد. توجه می تواند یکی از بزرگترین عوامل تثبیت کننده رفتار در کودکان باشد، حتی اگراین توجه از نوع منفی باشد. با توجه به تأثیراتى که شرایط زمانی، مکانی، روحى و روانى تشکیل نطفه بر فرزند میگذارد، پیشوایان معصوم(علیهم السلام) رعایت آداب خاصى را به هنگام آمیزش با همسر سفارش میکردند.

در متون دینى درباره آداب آمیزش و تأثیر آن بر روان و جسم فرزند، دستورهایى آمده است و رعایت نکردن بسیارى از آداب تربیتیِ پیشوایان دین در هنگام آمیزش، موجب نارساییهاى جسمی، روحی، معنوى و عقلى در کودک میگردد. از آن جا که شیر مادر نقش بسیار مهمى در تربیت جسمی، روحى و روانى فرزندان دارد، به همین جهت پیشوایان دین به اصحاب و پیروان خود در انتخاب «دایه» سفارش میکنند. انتخاب کنید که ویژگیهاى دایى در شکلگیرى شخصیت فرزند، اثر میگذارد». سعی نویسنده در این مقاله پاسخ به این سوالات مهم و اساسی است که بیشترین نقش تربیتی خانواده بر عهده کیست؟ والدینی که این روش تربیتی را استفاده می کنند تصور می کنند که فرزندشان با گذر زمان بزرگ خواهد شد و نیازی به توجه و درگیر شدن در مسائل تربیتی کودک نمیبینند. یعنی اگر پدر فوت کنند حضانت فرزند (چه پسر و چه دختر) با مادر و ولایت ایشان با پدر بزرگ پدری میباشد. بخشی از مسئولیت والدین برای تربیت پسر آموزش احساسات به آنها است. عمل کردن به وعدههایی که به کودک داده میشود نیز از دیگر موارد تکریم و تربیت کودک است که افزون بر محبتی که به او منتقل میکند، صداقت را نیز به او میآموزد.

در این آیه به شیطان اجازه شریک شدن در مال و فرزند انسان داده شده است. تربیت فرزند یکی از دشوارترین و در عین حال لذت بخشترین کارهای دنیاست. طبیعى است تربیت و هدایت فرزندى که شیطان در ایجاد او دخالت دارد، مشکلتر خواهد بود؛ چنانکه تربیت کسى که از راه حرام به دنیا آمده باشد، دشوارتر است. 1. حساسیت زمان باردارى مادر در رشد و پرورش جسمى و فیزیکی؛ زیرا جنین از مادر تغذیه میکند. 2. نوع تغذیه مادر در این دوران، در هوش و حافظه، اعصاب و مغز، ساختار عصبی، استعداد، اخلاق و تربیت مادر و کودک تأثیر میگذارد. «من ولد له مولود فلیؤذن فى اذنه الیمنى بأذان الصلاة و لیقم فى اذنها الیسرى فانها عصمة من الشیطان الرجیم؛ کسى که فرزندى برایش متولد شد، پس در گوش راست او اذان بگوید به اذان نماز و در گوش چپش اقامه بگوید؛ زیرا آن باعث در امان ماندن کودک از شر شیطان است». اذان و اقامه، چیزى است که کودک مسلمان در اولین قدم که درعرصه جهان بیرون از رحم مادر میگذارد، با آن آشنا مى شود و در روایات آمده است که: اذان و اقامه به گوش کودک خواندن، وى را از شر شیطان و بلایاى طبیعى و غیر طبیعى مصون میدارد.

دیدگاهتان را بنویسید