نقش مادر در تربیت فرزند، نظر قرآن

اگر کودک سؤالی بپرسد مربی به آن پاسخ نمیدهد، زیرا این پاسخ دادن به سؤال کودک او را از فکر کردن باز میدارد و در عوض «با پرسیدن پرسشهای هدایتکننده او را راهنمایی میکند تا خودش مشکل را بگشاید.» از طرفی «آموزگار خوب کسی است که شوق به آموختن و فهمیدن را در شاگرد بر انگیزد.» جسم امیل نیز باید تحمل سختی، سرما، گرما و گرسنگی را داشته باشد تا بتواند درآینده فردی تنومند و قوی باشد. روسو کودک را بر آن میدارد تا در طبیعت تفکر کند. نماز خود را در اول وقت بخوانید و برنامه کار و بازی کودک را طوری ترتیب دهید که در آن ساعت فارغ البال و با شما همراه باشد؛ روح خیر خواهی نسبت به همنوع را درخود زنده و متجلی سازید تا فرزند شما از آن درس بیاموزد؛ در برخوردها خوشرو باشید که حاصل آن عملاً خوشرویی فرزند شما باشد و درهمه ی آنچه که مورد نظر است به طور مداوم و مستمر عمل کنید تا این خوی ها در شما و فرزندنتان به صورت عادت درآید. به فرزندتان گوش کنید و به زبان او عادت کنید اگر فرزند شما نمی تواند شما را درک کند، نمی تواند از شما چیزی یاد بگیرد ، بر روی پیامی که می خواهید به فرزندتان انتقال دهید تمرکز کنید، و سپس بهترین راهش را انتخاب کنید نه پیچیده ترین راه و یا روش های فنی برای انتقال این پیام.

«حَقُّ الْوَلَدِ عَلَى والِدِه اَنْ یُحَسِّنَ اِسْمَهُ، وَ یُزَوِّجَهُ إِذا اَدْرَکَ، وَیُعَلِّمَهُ الْکِتابَةَ;(11) حق فرزند بر پدرش این است که برایش نام نیک انتخاب کند، و هنگامى که به سنّ ازدواج رسید مقدّمات ازدواجش را فراهم نماید، و خواندن و نوشتن به او یاد دهد». به این معنا که در اجتماع زندگی می کند و در آنجا به مرحله رشد و کمال می رسد. از آنجا که روسو فردی با تحصیلات ابتدایی و فاقد تحصیلات آکادمیک بوده است، نمیتوان اصول علمیرا در نظرات او جستوجو کرد. البته شرایطی را نیز بر این مدارس متصور میشود؛ «در آموزشگاهها، باید ورزشگاههایی برای تمرینهای بدنی بر پا کرد. تشویق به آنها کمک خواهد کرد تا با موقعیت های مختلف با اعتماد به نفس بیشتر روبرو شوند. این نکته که تا به این اندازه فراموش شده، در نظر من مهمترین بخش تربیت است؛ نه تنها از نظر سلامت بلکه بیش از آن، از نظر تربیت اخلاقی که یا فراموش میکنند یا دادن مشتی دستورات خشک و بیهوده را کافی میپندارند.» همچنان که ذکر شد، روسو 3 استاد تربیت را این چنین نام میبرد: 1- طبیعت 2- آدمیان 3 – اشیاء. او اعمال تربیتی این کودک را منطبق بر نظریاتش جلو میبرد.

بهطور کلی روسو طبیعت، آدمیان و اشیا را 3 استاد تربیت میداند. در حقیقت تربیت به صورت مسئله اصلیای مطرح میشود که به تمرین هر فرد و نه تجویز دیگران، بستگی دارد. اگر نظرتان این است كه در فروشگاه نباید برایش آبنبات خریده شود این مسئله را با اخم یا بگومگو یا عصبانیت اظهار نكنید. او تعلیم و تربیت را دو امر مجزا میداند که از نظر وی مسئله تربیت نسبت به تعلیم اولویت دارد. به هر روی، تربیت، پیش شرط مکراسی است و از راه تربیت صحیح انسانها میتوان به گسترش دمکراسی مدد رساند. با این وجود در هیچ کدام از مقالاتش تعریف منسجمی از تعلیم و تربیت و شرایط آن بیان نکرده بلکه در مقالات مختلف خود تعاریف پراکندهای از تعلیم و تربیت، آن هم به شکلهای غیر علمیمطرح کرده است. کودک باید بداند، حتی اگر رفتارش را دوست نداشته باشید، باز هم عاشقش هستید. حضرت فرمود: اگر دوست دارد با او ازدواج کند اما بکوشد از وی بچهدار نشود. امام خشمگین شد و فرمود: در مورد ما همان آیاتی جریان دارد که دربارة زنان پیامبر جاری است؛ اگر ما گناه کنیم، مجازاتمان دو برابر و اگر نیکوکار باشیم پاداشمان دو برابر است. آقای ژان شاتو در کتاب «مربیان بزرگ» چنین میگوید: « اگر در آثار او اصول فنی و دقیق تربیتی را جستوجو کنیم کاملا راه خطا رفتهایم.

اگر کودک شما برای چیزی که به صلاحش نیست، شروع به گریه و لجاجت کرد، باید تحمل کنید. در انجام مراحل و روشهای تربیتی در راستای اصول بالا به چند نکته باید اشاره کنیم؛ روسو معتقد است قبل از شروع تربیت کودک، باید طبیعت کودک و آنچه را که خداوند در وجود او نهاده است، خوب بشناسیم؛ « هر سنی مقتضیاتی دارد و هر فرد انسان هم استعداد خاصی دارد و هر انسان باید متناسب با آن اداره شود». وی معتقد است که کودک را باید از این جامعه پلید دور نگه داشت و اجازه داد تا او مراحل طبیعی زندگی خود را طی کند و با آنچه طبیعت به او داده است، به رشد و کمال برسد. این کارشناس مسائل دینی و فرهنگی، تاکید کرد: نقش دوم؛ که خدای متعال در قرآن نسبت به بانوان تعریف کرده است، جایگاه همسری است هم در ساحت خانواده و هم در ساحت جامعه و اجتماع بسیار با اهمیت است. این رفتار سبب می شود که کودک از بزرگسالش تقلید کند و در آینده هم به دیگران صدمه بزند. از نظر وی همه انسانها با هم برابرند بنابراین در مورد انتخاب مدرسه و نحوه آموزش نیز نباید بین افراد ثروتمند و فقیر تبعیضی قائل شد.

دیدگاهتان را بنویسید